Бел | Рус | Eng PDA
навіна

ад 20.01.2012

Стратэгія прыцягнення прамых замежных інвестыцый да 2015 года зацверджана ў Беларусі

Стратэгія прыцягнення прамых замежных інвестыцый на перыяд да 2015 года зацверджана ў Беларусі. Адпаведнае рашэнне змешчана ў сумеснай пастанове Савета Міністраў і Нацыянальнага банка № 51/2 ад 18 студзеня 2012 года.

Стратэгія накіравана на стымуляванне прытоку прамых замежных інвестыцый у адпаведнасці з патрэбамі структурнай перабудовы эканомікі і інавацыйным развіццём краіны, пашырэнне маштабаў і павышэнне якасці іх выкарыстання на базе пастаяннага паляпшэння інвестыцыйнага клімату, рэфармавання дзяржаўнай уласнасці і развіцця дзяржаўна-прыватнага партнёрства ў Беларусі.

У ліку асноўных задач стратэгіі – вызначэнне напрамкаў прыцягнення прамых замежных інвестыцый у эканоміку, арыентаванне укладанняў замежных капіталаў у стварэнне навукаёмістых высокатэхналагічных вытворчасцей і іншыя віды эканамічнай дзейнасці, якія заахвочваюцца дзяржавай. Прадугледжваецца садзейнічанне прыцягненню замежных інвестыцый у рэалізацыю праектаў з ужываннем перадавых замежных тэхналогій і менеджменту, стымуляванне прытоку капіталу транснацыянальных карпарацый у рэалізацыю праектаў, якія забяспечваюць паскоранае развіццё экспарту ў краіны з высокім плацежаздольным попытам і імпартазамяшчэнне. Плануецца таксама ўдасканаленне структуры прамых замежных інвестыцый, якое прадугледжвае павелічэнне долі укладанняў у актыўную частку асноўных сродкаў.

Паляпшэнне інвестыцыйнага клімату будзе ажыццяўляцца на аснове забеспячэння адкрытасці дзейнасці дзяржаўных органаў, прававога рэгулявання ўмоў гаспадарчай дзейнасці, захавання прынцыпу канкурэнтнасці, законных правоў і інтарэсаў інвестараў і забеспячэння абароны інвестыцый. Для прыцягнення інвестыцый і стварэння спрыяльных эканамічных умоў, зніжэння рызык і павышэння даверу да інвеставання прадугледжваецца рэалізацыя цэлага комплексу мер, у тым ліку па рэфармаванні дзяржаўнага сектара, адносін уласнасці, набыцця нерухомасці і зямлі.

Ключавой перадумовай для прыходу ў Беларусь замежных кампаній з'яўляецца скарачэнне долі дзяржаўнага сектара і прыватызацыя дзяржаўнай маёмасці. Пры гэтым забяспечваецца рацыянальнае выкарыстанне рэсурсаў і вытворчага патэнцыялу, паляпшэнне фінансавага становішча арганізацый, павышэнне інвестыцыйнай актыўнасці суб'ектаў гаспадарання. Правядзенне прыватызацыі накіравана на прыцягненне ў бюджэт дадатковых рэсурсаў штогод на суму не менш як $ 2,5 млрд.

Незадзейнічаным механізмам прыцягнення інвестыцый, у тым ліку і прамых замежных, з'яўляецца прыватна-дзяржаўнае партнёрства. Дадзеная форма ўзаемадзеяння паміж дзяржаўнымі органамі і бізнесам дазволіць пераадолець эканамічную супярэчнасць, калі стратэгічна важныя аб `екты не могуць быць перададзены ў прыватную ўласнасць, а за кошт сродкаў рэспубліканскага і мясцовых бюджэтаў не можа быць забяспечана іх фінансаванне ў належным аб'ёме. Сферамі прымянення дзяржаўна-прыватнага партнёрства стануць транспарт і транспартная інфраструктура, сістэма камунальнай гаспадаркі, энергазабеспячэнне, аб'екты аховы здароўя, адукацыі, культуры і сацыяльнага абслугоўвання, турызму, рэкрэацыі і спорту, радовішчы карысных выкапняў і іншыя. Згодна з пастановай, дзяржаўна-прыватнае партнёрства можа рэалізоўвацца ў такіх формах, як рэканструкцыя – эксплуатацыя – перадача, будаўніцтва – валоданне – кіраванне, праектаванне – будаўніцтва – валоданне – кіраванне – перадача, канцэсія і іншых. Пры гэтым да прыняцця спецыяльных актаў заканадаўства па гэтаму пытанню рэалізацыя праектаў дзяржаўна-прыватнага партнёрства можа ажыццяўляцца шляхам заключэння інвестыцыйных дагавораў з Беларуссю (у выпадках канцэсіі – канцэсійных дагавораў).

Для рэфармавання адносін уласнасці прадугледжана прадастаўленне грамадзянам Беларусі і недзяржаўным юрыдычным асобам пры выкупе зямельных участкаў у прыватную ўласнасць права на залік платы за права заключэння дагавора арэнды зямельнага ўчастка, раней выплачанай за будучы тэрмін арэнды, у кошт яго набыцця, вызначэнне парадку перадачы эксплуатуюць арганізацыям завершаных будаўніцтвам аб'ектаў інжынернай і транспартнай інфраструктуры на тэрыторыі свабодных эканамічных зон, прадастаўленне ўраду паўнамоцтваў самастойна праводзіць рэструктурызацыю запазычанасці гаспадарчых таварыстваў па плацяжах у рэспубліканскі бюджэт, звязаных з атрыманнем доляй (акцый), набытых у працэсе прыватызацыі ў дзяржавы.

Прадугледжваецца таксама ўдасканаленне сістэмы падаткаабкладання, забеспячэнне развіцця прававога рэгулявання шляхам удасканалення бухгалтарскага ўліку ў адпаведнасці з міжнароднымі стандартамі фінансавай справаздачнасці, развіццё фінансавага рынку, аптымізацыя працэдур пры ажыццяўленні знешняга гандлю. Для стварэння больш спрыяльнага знешнегандлёвага рэжыму прадугледжваецца завяршэнне работы па ўзгадненні тэхнічных рэгламентаў Мытнага саюза, якія ўстанаўліваюць адзіныя тэхнічныя патрабаванні да прадукцыі і звязаным з ёй працэсаў, накіраваных на зняцце тэхнічных бар'ераў ва ўзаемным гандлі, а таксама спрашчэнне статыстычнага дэкларавання.

Прыярытэтнай формай прамых замежных інвестыцый для Беларусі выступае стварэнне сумесных і замежных прадпрыемстваў для рэалізацыі інвестыцыйных праектаў катэгорыі green field, што будзе садзейнічаць выкарыстанню новых прагрэсіўных тэхналогій і тэхнікі ў вытворчасці, укараненню маркетынгавых і кіраўніцкіх ноў-хаў, выпуску тавараў, якія адсутнічаюць на ўнутраным рынку, больш хуткаму выхаду на новыя рынкі з канкурэнтаздольнай прадукцыяй, скарачэнню нерацыянальнага імпарту, што ў канчатковым выніку прывядзе да павышэння эфектыўнасці нацыянальнай эканомікі. Не менш значнай формай прыцягнення замежнага капіталу з'яўляецца рэалізацыя інвестыцыйных праектаў brown field – продаж замежным інвестарам часткі акцый, якія належаць дзяржаве, за выключэннем стратэгічна значных з іх, звязаных з бяспекай краіны.

Беларусь зацікаўлена ў стратэгічных інвестарах, якія ажыццяўляюць дзейнасць у сферы вытворчасці высокатэхналагічных прадуктаў і паслуг, а таксама фундатарах, якія ўкладваюць сродкі ў павелічэнне актываў арганізацый у гэтай сферы, прадукцыя якіх арыентавана на экспарт. Прыярытэтным вызначана прыцягненне прамых замежных інвестыцый у высокатэхналагічныя сектары эканомікі (фармацэўтычная прамысловасць, індустрыя бія-і нанатэхналогій, высокія тэхналогіі ў прамысловасці, новыя матэрыялы, інфармацыйна-камунікацыйныя тэхналогіі); стварэнне і развіццё кластараў – аб'яднанай на аснове вытворча-тэхналагічных, навукова-тэхнічных і камерцыйных сувязяў і засяроджанай на пэўнай тэрыторыі групы арганізацый, якая забяспечвае канкурэнтныя пазіцыі на галіновым, нацыянальным і сусветным рынках. Перспектыўна таксама прыцягненне прамых замежных інвестыцый у традыцыйныя віды эканамічнай дзейнасці: хімічная вытворчасць, вытворчасць машын і абсталявання, электраабсталявання, электроннага і аптычнага абсталявання, транспартных сродкаў, транспарт і сувязь, будаўніцтва і вытворчасць будаўнічых матэрыялаў, сельская гаспадарка і перапрацоўка, інжынерная і транспартная інфраструктура, лёгкая прамысловасць.

Так, асноўнай формай прыцягнення замежных інвестараў у галіну аўтамабілебудавання з'яўляецца стварэнне сумесных з транснацыянальнымі карпарацыямі прадпрыемстваў, прыватызацыя асобных дзяржаўных арганiзацый або стварэнне міжнародных альянсаў ў сектары вытворчасці аўтакампанентаў, сельскагаспадарчага машынабудавання, зборачных вытворчасцей грузавога аўтамабільнага транспарту. У будаўніцтве стратэгічна актуальнымі для прыцягнення прамых замежных інвестыцый з'яўляюцца праектаванне і ўзвядзенне будынкаў з выкарыстаннем тэхналогій хуткаснага будаўніцтва на аснове энерга-і рэсурсазберагальных тэхналогій, у тым ліку буйнапанэльнага домабудавання, маналітнае і зборна-маналітнае будаўніцтва.

Рэалізацыя стратэгіі дасць магчымасць забяспечыць штогадовы прырост аб'ёмаў прамых замежных інвестыцый, прыцягнуць прамыя замежныя інвестыцыі на чыстай аснове (без уліку запазычанасці прамому інвестару за тавары (работы, паслугі) у аб'ёме $ 7-7,5 млрд. у 2015 годзе, дасягнуць ўдзельнай вагі замежных крыніц у інвестыцыях у асноўны капітал не менш як 21%. Плануецца забяспечыць прыцягненне прамых замежных інвестыцый на аднаго занятага ў эканоміцы ў памеры да $ 1600 ў 2015 годзе (супраць $ 1200 у 2010-м). Доля навукаёмістай і высокатэхналагічнай прадукцыі ў агульным аб'ёме экспарту тавараў вырасце да 14% .

Выкананне стратэгіі таксама забяспечыць ўваходжанне Беларусі ў лік трыццаці дзяржаў з найлепшым кліматам у галіне вядзення бізнесу па рэйтынгу Сусветнага банка "Вядзенне бізнесу", а таксама павышэнне пазіцый у справаздачах міжнародных рэйтынгавых агенцтваў: Moody's Investors Service, Fitch Ratings, The Heritage Foundation і іншых.

У адпаведнасці з пастановай, рэспубліканскім органам дзяржаўнага кіравання і іншым дзяржаўным арганізацыям, падпарадкаваным ураду, аблвыканкамам і Мінскаму гарвыканкаму, даручана кіравацца стратэгіяй пры распрацоўцы праектаў прагнозу сацыяльна-эканамічнага развіцця на чарговы год, галіновых і рэгіянальных праграм, праграм развіцця асобных вытворчасцей і мерапрыемстваў па іх рэалізацыі. Агульную каардынацыю работ і маніторынг рэалізацыі стратэгіі павінна забяспечыць Міністэрства эканомікі.​